เจริญไชย ชื่อนี้พาเราเดินเข้าไปในซอยเจริญกรุง 23 ซึ่งเป็นซอยเล็กๆอยู่ไม่ไกลจากวัดเล่งเน่ยยี่หรือวัดมังกรกมลาวาสในย่านไชน่าทาวน์ของกรุงเทพฯ เป็นย่านตึกแถวเก่าอายุกว่า 100 ปี ประมาณ 80 หลังคาเรือนที่เป็นแหล่งค้าขายกระดาษไหว้เจ้าที่ใหญ่และเก่าแก่ที่สุดของประเทศไทย
‍
โดยเฉพาะในช่วงตรุษจีน กระดาษสีแดงและสีทองและข้าวของเครื่องใช้ในการประกอบพิธีไหว้เจ้าเรียงรายตลอดทางในย่านนี้ที่รู้จักในชื่อ ชุมชนเจริญไชย หรือสมัยก่อนชาวจีนเรียกว่า ตรอกตงเฮงโกย ที่แปลว่า ไม้ไผ่ยาว ตามลักษณะของซอยที่ลึกเข้าไปข้างใน

ด้วยพื้นที่ชุมชนที่ล้อมรอบด้วยศาลเจ้าที่สำคัญถึง 5 แห่งคือ วัดมังกรกมลาวาส ศาลเจ้ากวางตุ้ง ศาลเจ้าหลีตีเมี้ยว ศาลเจ้าเล่งบ๊วยเอี๊ยะ และศาลเจ้าไต้ฮงกง สถานที่สักการะของทั้งชาวจีนแต้จิ๋ว จีนกวางตุ้ง และจีนแคะทำให้ชุมชน เจริญไชย เป็นย่านขายสินค้าทุกชนิดที่ใช้ในการประกอบพิธีกรรมของชาวจีนไม่ว่าจะงานตรุษ งานแต่ง งานไหว้พระจันทร์ หรืองานเช็งเม้ง จนมีคำพูดติดปากของคนในชุมชนว่า “ถ้าจะหาของใช้ในพิธีจีนต้องมาที่นี่ ถ้าที่นี่ไม่มีก็ไม่ต้องไปหาที่อื่นแล้ว”

อย่างไรก็ตามธุรกิจของชุมชนซบเซาไปนานกว่า 5 ปีระหว่างการก่อสร้างรถไฟฟ้าสายสีน้ำเงินส่วนต่อขยาย และเพิ่งจะกลับมาคึกคักอีกครั้งเมื่อมีการเปิดให้บริการเดินรถไฟฟ้าในปีที่ผ่านมา

ถึงแม้การเดินทางมาเยาวราชหรือไชน่าทาวน์จะสะดวกมากขึ้นเพราะสถานีวัดมังกรอยู่ห่างจากชุมชน เจริญไชย เพียง 100 เมตรเศษ แต่การปรับพื้นที่โดยรอบและการออกผังเมืองรวมกรุงเทพมหานคร พ.ศ. 2556 ที่เปิดโอกาสให้พื้นที่รัศมี 500 เมตรรอบสถานีรถไฟฟ้าสามารถก่อสร้างอาคารขนาดใหญ่ได้ ทำให้ผู้คนในชุมชนกังวลกับอนาคตที่ไม่แน่นอนของตัวเอง จนเกิดการรวมกลุ่มชื่อว่า “กลุ่มอนุรักษ์และฟื้นฟูชุมชนเจริญไชย” เพื่อบอกเล่าประวัติศาสตร์และมรดกวัฒนธรรมของชุมชนให้คนทั่วไปรับรู้ และแฝงไว้ด้วยคำถามถึงแนวทางการพัฒนาผังเมืองว่าต้อง “เก่าไป…ใหม่มา” จริงหรือ